De Korendokter
Dokter

2-stemmig (31) 3-stemmig (4) 4-stemmig (19) 5-stemmig (5) 6-stemmig (1) Geluidsweergave (45) Gezondheid (1) Jazz (3) Mannenkoor (20) Oefenen (32) Video (18)

Header categorie Korendokter

De Korendokter geeft goede raad aan zangkoren door een spiegel voor te houden.
Deze serie essays is bedoeld om zangkoren te helpen de situatie rond vergrijzing en ondergang te vermijden of om het tij te keren. Er heersen vastgeroeste gebruiken en denkbeelden die ervoor zorgen dat een zangkoor geen nieuwe leden meer aantrekt en dat is weer de oorzaak van vergrijzing, want ieder jaar wordt een koor een jaar ouder. In deze reeks essays spreek ik uit ervaring als dirigent, als koorlid en als gepensioneerd consultant.

Profiel en vaardigheden

Toon van den Ende

PROFIEL: Strategisch Adviseur & Cultuurarchitect
Expertise: Systeemdenken | Groepsdynamica | Bestuurlijke Vernieuwing
PERSOONLIJKE SAMENVATTING
Gepensioneerd IT-architect met een 42-jarige parallelcarrière als koordirigent en essayist. Een unieke combinatie van analytische precisie en artistiek leiderschap. Ik ben gespecialiseerd in het deconstrueren van complexe organisatieproblemen binnen verenigingen en het herontwerpen van structuren (repertoire, cultuur, bestuur) om toekomstbestendigheid en maatschappelijke relevantie te garanderen.

KERNVAARDIGHEDEN & COMPETENTIES
1. Structurele Analyse & Strategie (De IT-Architect)
Systeemoptimalisatie: Het identificeren van 'fouten' in verenigingsstructuren die leiden tot ledenverlies of stagnatie.
Requirement Engineering: Het vertalen van de behoeften van een moderne doelgroep naar concrete veranderingstrajecten.
Complexiteitsreductie: Grote, zware problematiek terugbrengen naar behapbare, uitvoerbare acties ("Het Doen").
2. Menselijk Kapitaal & Dynamica (De Dirigent)
Inspirerend Leiderschap: Ruim vier decennia ervaring in het leiden van groepen van diverse samenstelling en niveau.
Psychologie van de Uitvoering: Expertise in het omzetten van interne spanning in collectieve uitstraling en succes.
Interventietechnieken: Het doorbreken van weerstand (de 'zuurpruimen') door snelle successen en het stimuleren van lef.
3. Conceptueel Denken & Verhalenverteller (De Filosoof)
Essayistiek & Reflectie: Dagelijkse analyse van maatschappelijke trends en ethische vraagstukken binnen de vrijwilligerssector.
Verhalenvertelling: Het creëren van een verbindend verhaal dat zowel de interne organisatie als het publiek motiveert.
Veranderingsethiek: Het heroverwegen van tradities om de kernwaarden van een gemeenschap te redden.

RELEVANTE ERVARING
Filosoof & Essayist (Heden)
Dagelijks schrijven over de overlevingsstrategieën van verenigingen.
Analyseren van de sociologische impact van vergrijzing op de koorwereld.
Koordirigent (42 jaar ervaring)
Leiding gegeven aan diverse ensembles, waaronder succesvolle mannenkoren.
Specialist in repertoirevernieuwing en publieksinteractie (bijv. introductie van verrassingsrepertoire).
Gerealiseerd: Volgeboekte concertagenda's en structurele ledengroei door artistieke lef.
IT-Architect (Gepensioneerd)
Ontwerpen van complexe informatie-architecturen.
Brugfunctie tussen technische mogelijkheden en zakelijke doelstellingen.

PUBLICATIES & VISIE
Auteur van diverse essays over de crisis in de mannenkoorwereld en de noodzaak van repertoire-aanpassing.
Kernvisie: "Het geheim achter elk succes is het doen." Verandering is geen abstract proces, maar een reeks concrete, gedurfde handelingen.

Klik hieronder op de titel van het onderwerp om de essay te lezen.

Advies en opvolging

11/10/2025

Advies dat ik in de functie van professioneel adviseur uitbracht werd zondermeer door de directie aangenomen terwijl advies in het dagelijks leven heel vaak in de wind wordt geslagen. Ligt dat nu aan mij? Deze vraag stel ik in de deze essay.

Berusting of Actie

31/01/2026

Bij het oprichten van een zangvereniging denk men niet aan tijdelijkheid, men denkt dat ook volgende generaties van dezelfde activiteiten kunnen genieten, maar men denkt meestal niet aan het feit dat volgende generaties in een andere tijd opgroeien. In deze tijd worden veel zangverenigingen opgeheven omdat de wereld aan de zangverenigingen voorbij raast om de simpele reden dat men ten opzichte van die voortrazende wereld tot stilstand is gekomen. De vraag is nu: berust het verenigingsbestuur in de situatie of onderneemt het actie. Een analyse met voorbeelden en een absolute aanrader voor besturen om te bestuderen.

Enquêtes in kleine verenigingen

04/01/2026

Eén van de grotere fouten die men als bestuur van een kleine vereniging kan maken is het houden van een enquête. Enquêtes kunnen in een vereniging grote schade aanrichten terwijl ze helemaal niet nodig zouden zijn als er behoorlijk werd bestuurd. Enquêtes worden gehouden om inzicht te krijgen, maar dat inzicht kan op een andere en veel betere manier worden verkregen. Tijd voor een uitleg en analyse.

Het ideale concert

21/12/2025

Bij een concert komt men voor de muziekbeleving, maar vaak wordt het publiek getrakteerd op een (te) uitgebreid onderdeel van bedanken van alle medewerkenden met het uitreiken van bloemen. Bij professionele concerten van bijvoorbeeld een symfonieorkest komt dat heel zelden voor.

Hoe krijg je nieuwe leden bij een mannenkoor

12/12/2025

Laatst vroeg ik Google - dat kan tegenwoordig - een lijstje van mannenkoren die het afgelopen jaar zijn opgeheven. Ik bestudeerde het resultaat waarin bekend werd gemaakt dat zeker vier mannenkoren zijn opgeheven vanwege vergrijzing en het uitblijven van nieuwe leden. Het resultaat betrof alleen de koren waarvan het bericht in de grote bladen bekend werd gemaakt, er zijn ook koren opgeheven waarvan het bericht alleen in de lokale krantjes is verschenen. Ik vroeg me af waarom mannen niet meer in een mannenkoor willen zingen; tijd voor een analyse.

Kiezen voor de ondergang

01/11/2025

Zonder dat zangverenigingen het weten kiezen besturen voor de ondergang, de weg naar uiteindelijke opheffing van de vereniging omdat het ledental zover is geslonken dat voortbestaan niet meer mogelijk is. De oorzaak van het sterk afnemend aantal zangkoren is te wijten aan het uitblijven van aanpassingen aan de huidige tijd. Stilstand is achteruitgang en door niets te doen kiest men voor de ondergang.

Smaak en Repertoire

08/10/2025

Ik heb een aantal jaren geleden ook eens een essay over smaak geschreven, maar die ben ik kwijtgeraakt, ik ga me nu nog eens over het begrip smaak buigen omdat ik tegenwoordig nogal vaak met het fenomeen smaak wordt geconfronteerd. Ik schrijf deze essay als een weergave van mijn ervaringen op het gebied van koordirectie en is een beetje autobiografisch.

Laatst verschenen